Broekhuijsen, Nicolaas (Nico)

Geboren te Dordrecht op 30 december 1876, als zoon van onderwijzer Johannes Broekhuijsen (Utrecht 22 november 1847-Apeldoorn 7 september 1927) en Johanna Elisabeth van Dooren (Dordrecht 31 janauri 1849-Arnhem 25 januari 1922). Hij huwde op 19 juli 1906 te Laren met Anna Frederika Maria Sesseler (Amsterdam 2 juli 1877-18 juli 1910). Op 23 juli 1913 huwde hij te Gouda met Elizabeth Catharina Arentz (Gouda 26 januari 1892-Baarn 31 maart 1953). Hij slaagde in 1895 voor de akte L.O. Hij was vervolgens werkzaam aan een bijzondere school te Kampen en te Zwijndrecht. Van 1897 tot 1899 was hij als onderwijzer verbonden aan Franse school in Oisterwijk van Nicolaas Felix. Hij vertrok uit Oisterwijk naar Nijmegen (Instituut Wegerif) en vandaar naar Amsterdam (1901, aan de pas opgerichte Nieuwe Schoolvereeniging). In 1902 ging hij naar het Zweedse plaatsje Nääs voor een handenarbeidcursus. Daar zag hij het spel ringboll spelen. Dit spel werd gemengd gespeeld. De bal moest door een ring aan een drie meter hoge paal gegooid worden. Het veld was verdeeld in drie vakken, waar de spelers en speelsters niet uit mochten komen.Thuis in Amsterdam liet Broekhuijsen zijn leerlingen een soortgelijk spel spelen. De spelregels werden versimpeld en de ring werd vervangen door een korf. De eerste wedstrijd werd gespeeld op een braakliggend terrein aan de Jan Luykenstraat. Toen men bij de Amsterdamse Bond voor Lichamelijke Opvoeding op zoek was naar een spel waarbij zowel jongens als meisjes konden meedoen, bracht hij zijn variant naar voren. Onder zijn leiding werd in 1903 de Nederlandse korfbalbond opgericht, waarvan hij tot 1934 onafgebroken voorzitter was (daarna erevoorzitter). Korfbal werd meteen een populaire sport, maar ook, vanwege het gemengd spelen dat als onzedelijk werd beschouwd, omstreden. Een krant schreef zelfs: "Korfbal is een monster, dat zijn klauwen naar alle zijden uitstrekt". Hij zette zich in voor het handenarbeidonderwijs, zo maakte hij in 1910 een studiereis naar Denemarken, Zweden en Noorwegen. In 1917 werd hij benoemd tot directeur van de NV Nieuwe Baarnsche School, in juni 1937 nam hij afscheid van de school.. Met B. Hofman uit Rotterdam richtte hij in 1920 de Bond van Scholen voor Neutraal Bijzonder Onderwijs in Nederland op, waarvan hij zelf voorzitter werd. Broekhuijsen maakte mee dat korfbal tijdens de Olympische Zomerspelen 1920 in Antwerpen demonstratiesport was. In 1933 was hij medeoprichter van de Fédération Internationale de Korfbal, de internationale korfbalbond. Ook daarvan was hij voorzitter. Hij stierf op 13 mei 1958 te Hilversum en werd begraven in Baarn.

Literatuur: P.J.M. Wuisman, Stap voor stap door Oisterwijk (Oisterwijk 1999); http://nl.wikipedia.org/wiki/Nico_Broekhuysen.