Heintz, Cornelis Adriaan

handtekening CA Heintz

Geboren te Rotterdam op 6 juni 1824 als zoon van Carel Otto Heintz (Rotterdam 12 maart 1786-Brielle 3 september 1849) en Elisabeth Leonardina Städler (Makkum ongeveer 1888). Hij was Nederlands Hervormd en hij huwde op 16 april 1862 te Den Haag met Agatha Cornelia Furnée, met wie hij tenminste vijf dochters kreeg. Het gezin woonde in 1863 in Leiden (Pieterskerkhof) waar Heintz een kostschool had en waar de dochters Agatha Jeanne Adélaide (23 februari 1863) en Mathilda Leonardina (1864) werden geboren. Mathilda stierf op 3 februari 1866 te Oisterwijk, zeventien maanden oud. Het gezin kwam in juli 1865 naar Oisterwijk (Lindeind 182). In Oisterwijk werden drie dochters geboren: Cornelia Adriana (1 januari 1867), Otteline Leonardine (8 augustus 1872) en Antoinette Philippine (2 december 1873). Heintz was in Oisterwijk vanaf augustus 1865 Frans kostschoolhouder met steun van een hulponderwijzer. Hij gaf onderwijs in Nederduitse, Franse en Engelse taal. In zijn advertenties richtte hij zich op protestantse jongeheren. Zijn meest bekende leerling was Theo van Gogh, broer van Vincent van Gogh, die de school als vijftienjarige in de wintermaanden van 1872 bezocht. In brieven van augustus 1872 en 13 december 1872 beklaagde Vincent van Gogh zijn jongere broer Theo vooral om het moeten lopen door het slechte weer van Helvoirt naar Oisterwijk. Ook A.F. Holleman was dagleerling aan de kostschool. Bij Gedeputeerde Staten maakte Heintz zich niet bijzonder geliefd. Hij vulde naar hun mening de tabellen op 'onbetamelijke wijze' in en verder waren er in de klaslokalen geen platen voor aanschouwelijk onderwijs aanwezig. Verder dan zeventien leerlingen (in 1867) bracht Heintz het niet. Begin 1874 was hij naar Delft vertrokken waar zijn dochter Antoinette op 8 september 1874 overleed. De dochters Agatha en Cornelia huwden in Delft (1886 en 1888). In januari 1883 werd hij benoemd tot lid van de plaatselijke schoolcommissie in Delft. In 1889 was hij diaken in Delft.

Literatuur: Ad van den Oord, '"Papenvreters van den eersten rang". De inspanningen van de Oisterwijkse protestantse elite voor "eigen onderwijs" 1830-1921', in Theo Cuijpers (eindredactie), Hoe straalt de oude school. Een Oisterwijkse onderwijsgeschiedenis (Oisterwijk 1997) 31-42.